Khoai lang

Bài viết này cung cấp đầy đủ những thông tin về khoai lang. Những tác dụng của khoai lang, cách chế biến trong nấu ăn và những câu hỏi liên quan.

Khoai lang tiếng Anh là Sweet potato, là 1 loại cây thân thảo dạng dây leo có các rễ củ lớn, vị ngọt và chứa nhiều tinh bột. Nó được coi là 1 loại rau ăn củ đa dụng khi có thể cung cấp cả rau lẫn lương thực.

củ khoai lang

Khoai lang có nguồn gốc từ khu vực nhiệt đới Châu Mỹ, được trồng hơn 5000 năm trước nhưng ngày nay được trồng rộng khắp các khu vực nhiệt đới và ôn đới. Quốc gia đứng đầu về sản lượng khoai lang là Trung Quốc với 105 triệu tấn, chiếm 80% sản lượng của thế giới (theo thống kê của FAO - Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc, năm 2004).

Khoai lang không chịu được sương giá (vì thế mà khi bảo quản khoai lang ở nhiệt độ quá cao hay quá thấp đều không tốt). Chúng phát triển tốt nhất ở nhiệt độ khoảng 24°C. Khoai lang khá dễ trồng và có thể trồng bằng dây, bằng rễ hoặc bằng củ, tùy giống mà có thể thu hoạch sau 2-9 tháng.

vườn khoai lang
Một vườn khoai lang ở Đà Lạt

Khoai lang rất ít kẻ thù tự nhiên nên rất ít khi phải phun thuốc như trồng lúa, trồng dưa chuột và các loại hoa màu khác. Loại sâu họ thường thấy nhất ở khoai lang là con bọ hà, tên khoa học là Cylas formicarius, thuộc bộ bọ cánh cứng. Khi khoai bị loại bọ này tấn công, nó sẽ tiết ra 1 chất độc là Terpenes để chống lại. Chất độc này gây ra hiện tượng khoai xuất hiện những đốm đen ăn bị đắng rất khó chịu mà chúng ta hay gọi là khoai bị hà, bị dím, bị sùng, bị sượng.

hoa khoai lang
Chúng ít khi ra hoa nếu thời gian ban ngày quá 11 giờ, các hạt chỉ dành cho mục đích gây giống mà thôi.

Ở nhiệt độ 13-16 và độ ẩm 85-90%, khoai lang có thể bảo quản khoảng 6 tháng.

Các loại khoai lang

Về màu sắc, có các loại như khoai lang tím, khoai lang trắng, khoai lang vàng... Về giống, có các loại như khoai lang Hoàng Long (ở Ninh Bình), Khoai lang Lệ Cần, Khoai lang Bình Tân...

Trong sinh hoạt hàng ngày người ta thường phân loại khoai lang theo màu chứ ít khi phân loại theo giống vì chúng nhiều chủng loại và phức tạp.

Mỗi loại khoai đều có những đặc điểm riêng để phù hợp cho mục đích sử dụng. Xem chi tiết tại đây.

Tác dụng của khoai lang

Khoai lang được cho là thực phẩm lành tính và có nhiều tác dụng cho sức khỏe. Một số tác dụng tiêu biểu như:

1. Tăng cường sức khỏe đường ruột

Chất xơ và các chất chống oxy hóa trong khoai lang có lợi cho sức khỏe đường ruột. Chất xơ trong khoai lang có 2 loại: chất xơ hòa tan và chất xơ không hòa tan. Chất xơ hòa tan còn được gọi là sợi nhớt, nó hấp thụ nước và làm mềm phân của bạn, vì thế nó tốt cho người bị táo bón.

Mặt khác, một số chất xơ hòa tan và không hòa tan cũng được lên men bởi vi khuẩn trong ruột, chúng tạo ra các chất axit béo, các axit này cung cấp năng lượng cho các tế bào niêm mạc ruột, giúp bạn có 1 hệ tiêu hóa khỏe mạnh.

2. Bổ sung Vitamin A

Khoai lang được chứng minh là giàu beta carotene. Beta carotene khi đi vào cơ thể sẽ được gan chuyển hóa thành Vitamin A. Vitamin A giúp sáng mắt nên rất tốt cho thị lực đồng thời cũng giúp phát triển các tế bào. Bà bầu ăn khoai lang vào các tháng cuối cũng rất tốt cho thai nhi phát triển.

200g khoai lang vàng nướng chín (cả vỏ) có thể cung cấp hơn 7 lần lượng beta-carotene mà 1 người trưởng thành cần trung bình mỗi ngày.

3. Tốt cho da và tóc

Hàm lượng nước trong khoai lang tươi chiếm đến 77%, cùng các dưỡng chất như Vitamin E, A, C đều tốt cho da và tóc. Thực tế dựa trên phản hồi của những người giảm cân bằng khoai lang, họ đều cho biết da sáng và đẹp hơn so với trước khi sử dụng khoai lang.

Xem thêm các tác dụng của khoai lang tại đây.

Những món ăn từ khoai lang

Có khá nhiều những món ăn được nấu từ khoai lang với nhiều phương thức chế biến khác nhau. Xin lưu ý rằng:

Khoai lang sẽ giữ được nhiều dinh dưỡng nhất khi chế biến bằng cách luộc và hấp.

Xem tất cả 20 món ăn được chế biến từ khoai lang tại đây.

Các câu hỏi về khoai lang

Ăn khoai lang có béo không?

Thực tế, khi bạn ăn bất cứ thứ gì cũng đều tạo ra năng lượng và có thể tăng cân nhưng dựa trên hàm lượng dinh dưỡng nói chung của khoai lang thì chúng được nằm trong danh sách các thực phẩm hỗ trợ giảm cân

Lượng calo và tinh bột trong khoai lang ít hơn cơm trắng và tương đương với khoai tây.

Khoai lang mọc mầm có ăn được không?

Khoai lang mọc mầm không độc như khoai tây mọc mầm và vẫn có thể ăn được nhưng khuyến cáo không nên ăn vì có thể chứa những loại nấm mốc khác, tiềm ẩn những nguy cơ đau bụng hay nôn mửa.

Ăn khoai lang buổi tối được không?

Theo Health, chất carbohydrate và kali có trong khoai lang giúp bạn thư giãn cơ bắp và có 1 giấc ngủ ngon, là 1 trong những thực phẩm tốt trước khi đi ngủ - trái ngược với lời khuyên không nên ăn khoai vào buổi tối. Lý do của lời khuyên này là dựa trên nguyên tắc chung "không ăn và nhất là đồ ăn chứa nhiều tinh bột sau 8 giờ tối" vì có thể khiến bạn bị đầy bụng.

Xem thêm các câu hỏi khác tại đây.